Breaking News:
Wan’da sefaletin sefaleti -Ehmed Pelda - Thursday, 01 December 2011 22:57
27 Yıl Sonra Tekrar Van-4-A.Haydar Gürbüz - Tuesday, 29 November 2011 17:20
27 Yıl Sonra Tekrar Van-3-A.Haydar Gürbüz - Monday, 28 November 2011 16:32
27 Yıl Sonra Tekrar Van-2-A.Haydar Gürbüz - Saturday, 26 November 2011 21:07
27 Yıl Sonra Tekrar Van-1-A.Haydar Gürbüz - Friday, 25 November 2011 18:17
Techno-Ecology: Ekonomi ve politikanın gerçek sahnesi - Wednesday, 23 November 2011 23:12
Bir tutsaktan mektup var - Wednesday, 23 November 2011 22:38
Güç mücadelesinin yeni kutsal kitabı-Ehmed Pelda - Sunday, 13 November 2011 15:11
Birde Bana Kulak Veriniz-A.Haydar Gürbüz - Tuesday, 25 October 2011 07:45
zel dağının rüzgarı - Friday, 21 October 2011 16:29
Barış İçin Savaşmak - Tuesday, 11 October 2011 07:17
İkiyüzlülük abidesi - Sıtkı Güngör - Tuesday, 11 October 2011 07:14
Sancı-Ehmed Pelda - Tuesday, 11 October 2011 07:09

'Mem û Zîn' li Tirkiyeyê eleqeyeke mezin dibîne

Berhema navdar a fîlozof û zanyarê kurd Ehmedê Xanî li Tirkiyeyê rastî eleqeyeke mezin hat. Çapa yekem a pirtûka Mem û Zîn ku Wezareta Çandê ya Tirkiyeyê weşandibû qediya û dest bi çapa duyemîn hate kirin.

Zincîra firotina pirtûkan a Wezareta Çandê ku di 254 deveran de xebatê dike pirtûkan digihîne girseyeke mezin. Di vî warî de destana evîndariyê Mem û Zîn ku wek berhemeke bêhempa ya kurdan tê zanîn û ligel tîpên erebî yên orjînal bi wergera tirkî jî hatibû çapkirin eleqeyeke mezin ji xwendevanan dibîne.

Hakan Yazici, birêveberê hunerên dest ên kevneşopiyê, derbarê mijarê de daxuyanî da Ajansa Nûçeyan a Anadolu (AA) û got: “Wezareta Çandê ji bo lêkolîna hunerên dest ên kevneşopiyê û pêşxistina wan, ji nû ve afirandin, nasandin û belavkirina wan xebatên xwe didomîne.” Yazici got, 228 berhemên wan hene û di sala 2012’ê de ew ê 12 weşanên nû bigihînin xwendevanan.

Yazici bilêv kir ku berhemên wan di dikanên pirtûkfiroşan de taybet tên pêşandan û li gorî babetên xwe hatine senifandin û wiha pêde çû: "Mem û Zîn û Hunera Nîgarvanî ya Osmaniyan di depoyan de qediyan û ji nû ve hatin çapkirin. Mem û Zîn li 30 deran de baş tê firotin. Li bajarên rojhilata Anatolyayê baş tê firotin, lê li Stenbolê jî pir hat firotin. Sala par pir baş hate firotin û qediya. Me ji nû ve 2 hezar heb çap kirin û piştî mehekê em ê belav bikin. Em dişopînin ku kîja pirtûk li ku derê hê zêde tê firotin û em dixwazin di asta Tirkiyeyê de belav bikin. Derdê me ne ew e ku bi weşanxaneyên dîtir re bikevin pêşbirkê. Pirtûkên wiha girîng in û divê pêşkêşî gel bên kirin."

Pirtûka Mem û Zîn a Ehmedê Xanî, di asta Leyla û Mecnûnê de bandor li çanda rojhilata navîn kiriye. Hem bi kurdiya dema xwe û bi tîpên erebî û hem jî bi tirkî û kurdiya niha hatiye nivîsandin. Wezareta Çandê ya Tirkiyeyê yekem car ji kurdî ev pirtûk wergerand tirkî.

Destana 'Memê Ala' ku di edebiyata devkî ya kurdan de bi hezaran salan niziliye û hatiye, di sala 1690’an ji hêla fîlozof û zanayê kurd Ehmedê Xanî ve bi navê 'Mem û Zîn' ji nû ve hate nivîsandin û ji 2659 beytan pêk tê. Bi evîn û dildariya Mem û Zînê çand û hunera gelê kurd, pêwendiyên civakî û sîstema îdarî ya wê demê, nirxên ehlaqî tên ronîkirin. Gelek şîrovekar destnîşan dikin ku di evîna Mem û Zînê de eşqa azadiya gelê kurd û gazincên yeknebûna kurdan tê vegotin.

Pirtûka Xanî di sala 1919ê de ji hêla Hemzeyê Muksê bi tîpên erebî li Stenbolê hate çapkirin. Pirtûka Mem û Zîn sala borî bi sponsoriya Wezareta Çandê ya Tirkiyeyê ji hêla Prof. Namik Açikgoz ve hate amadekirin û Ayhen Tek redaksiyona wê kir. Di rûpeleke pirtûkê de nivîsa kurdiya orîjînal, di rûpelê beramber de bi tîpên latînî kurdî û wergera tirkî hatiye nivîsandin.

 

 
SmartNews.com