Breaking News:
Wan’da sefaletin sefaleti -Ehmed Pelda - Thursday, 01 December 2011 22:57
27 Yıl Sonra Tekrar Van-4-A.Haydar Gürbüz - Tuesday, 29 November 2011 17:20
27 Yıl Sonra Tekrar Van-3-A.Haydar Gürbüz - Monday, 28 November 2011 16:32
27 Yıl Sonra Tekrar Van-2-A.Haydar Gürbüz - Saturday, 26 November 2011 21:07
27 Yıl Sonra Tekrar Van-1-A.Haydar Gürbüz - Friday, 25 November 2011 18:17
Techno-Ecology: Ekonomi ve politikanın gerçek sahnesi - Wednesday, 23 November 2011 23:12
Bir tutsaktan mektup var - Wednesday, 23 November 2011 22:38
Güç mücadelesinin yeni kutsal kitabı-Ehmed Pelda - Sunday, 13 November 2011 15:11
Birde Bana Kulak Veriniz-A.Haydar Gürbüz - Tuesday, 25 October 2011 07:45
zel dağının rüzgarı - Friday, 21 October 2011 16:29
Barış İçin Savaşmak - Tuesday, 11 October 2011 07:17
İkiyüzlülük abidesi - Sıtkı Güngör - Tuesday, 11 October 2011 07:14
Sancı-Ehmed Pelda - Tuesday, 11 October 2011 07:09

Nuçe û Agahî

Sê keç dibin xwelî

Sê keç dibin xwelî

Hewlêr (Rûdaw) – Di wê rojê de xelk ji mal derdiketin bo geştûguzarê, sê keçên biçûk dixwestin çav li xelkê bikin û ew jî seyrana xwe bikin, lewma hinek moz û pirteqalan dibin û li pêşber mala xwe diçin nav peykerê generatoreke sîkrabê. Lê ji ber derketina agir hersê dişewitin û jiyana xwe ji destê didin.

Ew hersê keç zarokên yek malê bûn, bi navên Dewlet Remezan Îsmail (8), Millet Remezan Îsmail (3) û Şewîn Dilovan Remezan (5). Ew rûniştiyên gundê Brag yê li ser devera Behrke bûn. Êvara 05.03.2012an ji ber derketina agirekî ku bi xwe pêxistibûn şewitîn û jiyana xwe ji dest dan.

Rêveberê polîsên Hewlêrê Ebdilxaliq Telet ji Rûdawê re ragihand, ew zarok nêzîkî generatorê bûbûn û agir dadabûn: “Di cih de agir gihabû generatorê û pir bi giranî birîndar bûbûn, lewma hersê jî miribûn, kes di vê bûyerê de ne tawanbar e û kesî jî doz venekiribû.”

Nêzîka 400 malan li wî gundî dijîn û 5 km ji bajarê Hewlêrê dûr e, Remezan karê xwedîkirina heywanan dike û kurê wî Dilovan jî pêşmerge ye, di roja yekê ya bûyerê de du keçan jiyana xwe ji dest dan, ya sêyem jî dotira rojê mir.

Kerîm Mihemed, ku xizmê nêzîk yê wê malê ye ji Rûdawê re axivî. Kerîm dibêje zarokan li mal gotibû diçin seyranê, wê rojê li hawirdorê berf bariyabû, xelk zêde bo lîstina bi berfê derdiketin derve, wek Kerîm dibêje: “Hinek moz û pirteqal bi xwe re biribûn, daxwaza pereyan jî li malê kiribûn, lê gotibûn bila dûr nekevin, pere nedabûn wan, wan jî seyrana xwe li ber mala xwe kiribûn.”

Mala Remezan û kurê wî Dilovan li hember hev in û generatorekî xirabe di navbera herdu aliyan de hebû, ku 50 metroyan ji wan dûr bû, generatoreke kevin a mala cîranan bû, Kerîm got: “Hersê zarokan ji ber sermayê xwe bi generatorê hewandibûn, pir bi dijwarî cihê sê zarokan di qapaxê wê de dibe, her mirov bawer nake çawa karîbûn xwe têxin hundirê wê.”

Kerîm got, deriyê wê generatora kevin li derve dihat vekirin li hindir nedihat vekirin, zarokan jî derî li xwe girtibûn: “Çûbûn hundir û agir kiribûn, ligel pêxistina agir, çirîsk vedane; zarokê xwediyê generatorê li ber derî bû û agir û dûman dîtibû, dibêje bavo çi şewitiye? Agir girtibû generatorê, xelk çûbûn û dîtibûn hersê keç di nava wê de şewitîne, bilez wan dibin nexweşxaneyê, Remezan bi xwe jî digihe ser şewata wan.”

Şewîn her li cem agir mir. Kerîm dibêje: “Wek ariyê lê hatibû, Millet jî ji sedî 100 şewitîbû, nêzîka 8 saetan jiya û dû re mir, Dewlet jî ji sedî 82ê laşê wê şewitîbû, nêzîka 30 saetan jiya.”

Luqman Ebdulla ku rûniştiye gundê Brag e, got: “Gava ku xelk gihiştin cihê bûyerê dengê nefes û nûze-nûza zarokan dihat, herdûyên biçûk zû ji ber dûmana bêhiş bûbûn, lê hesta ya mezin mabû, wek dengê kesekî birîndar dengê wê dihat.

Niha qapaxê wê generatorê bo cihekî dûr hatiye avêtin, ji ber dema bav û dêya zarokan didîtin, wek Luqman dibêje: “Têk diçûn û pê diêşiyan.”                          

 

 

Warning: getimagesize(/images/thumbnails/images/files-423x240.jpg) [function.getimagesize]: failed to open stream: No such file or directory in /var/www/vhosts/birdoz.com/httpdocs/templates/smart_news17/includes/image.class.php on line 81

Konferansa Zimanê Kurdî li Amedê dest pê kir

 Konferansa Zimanê Kurdî li Amedê dest pê kir

Îro dûwemîn rûniştina Konferansa Zimanê Kurdî li Amedê dest pê kir. Zimanzanê ji zanîngeha Seleheddînê Dr. Mahmud Osman Hewramî di konferansê de axivî û got; "Divê zimanzanên li 4 parçeyên Kurdistanê dijîn û akademîsyenên ziman bên ba hev û zimaneke hevpar derxînin holê.” Serokê KURDÎ-DER’ê jî di daxuyaniyekê de ji Rûdawê re got: “Ev konferans ji bo dema pêş bingehekê çêdike.”

Îro duwemîn rûniştina konferansa zimanê kurdî ya bi tevlîbûna zimanzanên ji Tirkiye, Kafkasya, Herêma Kurdistanê, Suriye û gelek welatên Ewropayê hatî lidar xistin, bi panelekê destpê kir. Di panelê de Mahmud Nêsite modetorî kir, Zimanzanê ji zanîngeha Seleheddînê Dr. Mahmud Osman Hewramî, Îhsan Êspar û Dilşa Yûsif jî axivîn. Gelek zimanzan, siyasetmedar û nivîskar jî tevlî panelê bûn. Dr. Hewramî di panelê de axivî û got; "Di pergala dewletan de yek ziman heye. Lewma derfeta pêşxistina tu zimanên din nayê qebûlkirin. Ji ber ku ev pergal totalîter in, nahêlin zimanên din bijîn û dikevin nava hewldana helandina zimanên din.”

'Kurdên li 4 parçeyan bila zimaneke hevpar biafirînin'

Hewramî, di berdewama axaftinên xwe de got: "Netewiyet gelek zimanan di nava xwe de dihewîne. Di pergalên bi vî rengî de zimaneke hevpar xwezayî ye. Lewma divê di her qadekê de tevî zimanê perwerdehî û hîndekariyê ev ziman li hemû deverên jiyanê bên axaftin. Ji ber kurd hatine parçekirin, li ser erdnîgariya kurdan zimanên cuda hene. Ev ziman jî di bin desthilatdariya wan dewletan de tên axaftin. Ev yek jî bixwe re zimanên cuda derdixîne holê. Ji bo ku ev cudahî ji holê rabe divê zemînê zimaneke hevpar bê afirandin, zimanzan û akademîsyen bên ba hev, herwiha vê zemînê biafirînin."

Serokê KURDÎ-DER’ê Burhan Zorooglu, derbarê konferansa ziman a ku li Amedê di roja dûwemîn de didome ji Rûdawê re got: “Gelek pêşniyar ji bo konferansa zimanê Kurdî hatin kirin. Di aliyê alfabeyê de di hinek zaraveyên Kurdî de alfabeyên wekî Erebî û Latînî tên bikaranîn. Ji bo lêkolîn û pêşvebirina zimanê Kurdî, kesên di aliyê ziman de pispor pêşniyar kirin û li ser pêşniyara wan ev konferans hat lidarxistin.”

Zorooglu behsa mijarên nirxandin li ser wan hatî kirin jî kir û wiha got: “Heta niha herî zêde mijarê wekî ‘Di ziman de rola medya, pirsgirêkên pir alfabeyî û gelek mijarên din’ hatin nirxandin.” Zorooglu diyar kir ku heta niha nirxandin li ser gelek biryarên giring jî hatine kirin; “Heta niha nirxandin li ser alfabeyek hevgirtî, şert û mercên zimanê Kurdî, bandora zaraveyan li ser yekî din çênebe, her zarava di nava xwe de xwe pêşbikeve û ji bo yekîtiya ziman gav bên avêtin hatine kirin.”

Serokê KURDÎ-DER’ê Zorooglu derbarê nirxandinên li ser alfabeyek hevgirtî de jî got: “Her aliyek nirxandinekî wan a cûda hebû. Hinek aliyan behsa giringiya alfabeya Latînî kirin û di tevayî zaraveyên Kurdî de li gor derfetan bê bikaranîn. Ji bo hê zêdetir peywendî di navbera zaravayan de çêbibin hat şîrovekirin. Bêguman her yekê fikrekî cûda heye, lê em hêvîdarin ku di dawiya konferansê de emê encamnameyekî xweş û baş derbêxin.”

Yekemîn konfaranse...

Burhan Zoroglu diyar kir ku yekemîn care li Kurdistanê konferanse bi vî awayî çêdibe û wiha got: “Ev ji bo pêşerojê wekî despêkekê ye û em ji vê bi hêvî ne. Dibe ku despêkê de pirsgirêk hebin û ger mirov bêje wê di roj û konferansekê de hemû pirsgirêkan çareser bikim, ne bawere. Lê ev fêmkirin wê ji bo dema pêş bingehekê dane.”

Serokê KURDÎ-DER’ê Burhan Zorooglu diyar kir Amed ji bo Kurd û demokrasiyê bajarekî giringe û di demên pêş de derfet li kûderê hebin, wê konferans û civîn li ser zimanê Kurdî çêbibin û got: “Bêguman wê di demên pêş de ger ne bi navê konferansekê jî be, wê zimanzan bên gel hev û bi hev re xebatekê bimeşîn. Ne şerte bi awayê konferans be û dibe ku awayekî din jî xebat bên kirin.”

cavkani :rudaw

Parlamentoya Tirkiyeyê komkujiya Dêrsimê lêkolîn dike

Parlamentoya Tirkiyeyê, bi komîsyona daxwaznameyan ve girêdayî bi armanca vekolîna komkujiya Dêrsimê û bersivandina daxwaznameyên di vî warî de komîsyoneke nû ava dike. Parlamenterê Dêrsimê Huseyin Aygun  ji Rûdawê re got, erkê vê komîsyonê pir teng e û divê guhdariya mexdûran jî bê kirin, komkujî bi her awayî derkeve holê û neheqî bê rastkirin.

Parlamentoya Tirkiyeyê (TBMM) bi armanca bersivdana pirsên derbarî komkujiya Dêrsimê de bi girêdayî komîsyona daxwaznameyan komîsyoneke nû di dawiya hefteyê de saz dike. Bi vî awayî tê payîn ku komkujiya Dêrsimê ya beriya 74 salan hinek din ronî bibe. Hate ragihandin ku heta niha bi armanca bersiv girtinê 150 daxwazname ji Parlamentoya Tirkiyeyê re hatine şandin. Parlamenterê CHPê yê Dêrsimê Huseyin Aygun ku bi salan e parêzertiya mexdûrên komkujiya Dêrsimê dike ji Rûdawê re got: “Erkê vê komîsyonê pir teng e û divê mexdûr jî bên guhdarkirin.”

Parlamenterê Partiya Gel a Komarê (CHP) yê Dêrsimê Huseyin Aygun di berdewama axaftinên xwe de got: “Komîsyona Daxwaznameyan a Parlamentoyê serî li Serokomartî, Serokwezîrtî, Wezareta Karên Navxweyî, Wezareta Çandê û Serfermandariya Artêşê daye û xwestiye ku derbarê komkujiya Dêrsimê de çi belge di destê wan de hene jê re bên şandin û di vî warî de bersivên erênî girtine.”

Hê guhdarkirina mexdûran di rojevê de nîne

Aygun wiha pêde çû: "Di demên dawî de gelek daxwazname gihîştin Komîsyona Daxwaznameyan a Parlamentoyê. Ji bo bersivdanê biryar hate dayîn ku arşîvên derbarî Komkujiya Dêrsimê de bên lêkolînkirin. Yanî dê li ser arşîvan bixebite. Di vê demê de hê guhdarkirina mexdûran di rojevê de nîne."

Li aliyê din hate fêrbûn ku, salek piştî komkujiyê di sala 1939 de 200 daxwazname di heqê komkujî, kesên winda û mafan de gihîştine Parlamentoya Tirkiyeyê, lê di arşîvan de ev belge hatine tunekirin.

Komara Tirkiyeyê bi balefir û hêzen bejayî di salên 1937-38’an de êriş bir ser kurdên elewî yên bajarê Dêrsimê û li gorî daneyên resmî 15 hezar kes kuştin û yên mane jî sirgûn kirin. Çavkaniyên serbixwe hejmara kesên jiyana xwe di komkujiyê de ji dest dane wek 50 hezar kes nîşan didin. Berxwedêrê Dêrsimê Seyîd Riza tevî kurê xwe û 7 hevalên xwe li Elezîzê tê darvekirin. Serokwezîrê Tirkiyeyê Recep Tayîb Erdogan du meh berê ji ber komkujiya Dêrsimê bi navê dewletê lêborîn xwestibû û destnîşan kiribû ku ew ê hemû belgeyan eşkere bikin.

Cavkani:Rüdaw

'Mem û Zîn' li Tirkiyeyê eleqeyeke mezin dibîne

Berhema navdar a fîlozof û zanyarê kurd Ehmedê Xanî li Tirkiyeyê rastî eleqeyeke mezin hat. Çapa yekem a pirtûka Mem û Zîn ku Wezareta Çandê ya Tirkiyeyê weşandibû qediya û dest bi çapa duyemîn hate kirin.

Zincîra firotina pirtûkan a Wezareta Çandê ku di 254 deveran de xebatê dike pirtûkan digihîne girseyeke mezin. Di vî warî de destana evîndariyê Mem û Zîn ku wek berhemeke bêhempa ya kurdan tê zanîn û ligel tîpên erebî yên orjînal bi wergera tirkî jî hatibû çapkirin eleqeyeke mezin ji xwendevanan dibîne.

Hakan Yazici, birêveberê hunerên dest ên kevneşopiyê, derbarê mijarê de daxuyanî da Ajansa Nûçeyan a Anadolu (AA) û got: “Wezareta Çandê ji bo lêkolîna hunerên dest ên kevneşopiyê û pêşxistina wan, ji nû ve afirandin, nasandin û belavkirina wan xebatên xwe didomîne.” Yazici got, 228 berhemên wan hene û di sala 2012’ê de ew ê 12 weşanên nû bigihînin xwendevanan.

Yazici bilêv kir ku berhemên wan di dikanên pirtûkfiroşan de taybet tên pêşandan û li gorî babetên xwe hatine senifandin û wiha pêde çû: "Mem û Zîn û Hunera Nîgarvanî ya Osmaniyan di depoyan de qediyan û ji nû ve hatin çapkirin. Mem û Zîn li 30 deran de baş tê firotin. Li bajarên rojhilata Anatolyayê baş tê firotin, lê li Stenbolê jî pir hat firotin. Sala par pir baş hate firotin û qediya. Me ji nû ve 2 hezar heb çap kirin û piştî mehekê em ê belav bikin. Em dişopînin ku kîja pirtûk li ku derê hê zêde tê firotin û em dixwazin di asta Tirkiyeyê de belav bikin. Derdê me ne ew e ku bi weşanxaneyên dîtir re bikevin pêşbirkê. Pirtûkên wiha girîng in û divê pêşkêşî gel bên kirin."

Pirtûka Mem û Zîn a Ehmedê Xanî, di asta Leyla û Mecnûnê de bandor li çanda rojhilata navîn kiriye. Hem bi kurdiya dema xwe û bi tîpên erebî û hem jî bi tirkî û kurdiya niha hatiye nivîsandin. Wezareta Çandê ya Tirkiyeyê yekem car ji kurdî ev pirtûk wergerand tirkî.

Destana 'Memê Ala' ku di edebiyata devkî ya kurdan de bi hezaran salan niziliye û hatiye, di sala 1690’an ji hêla fîlozof û zanayê kurd Ehmedê Xanî ve bi navê 'Mem û Zîn' ji nû ve hate nivîsandin û ji 2659 beytan pêk tê. Bi evîn û dildariya Mem û Zînê çand û hunera gelê kurd, pêwendiyên civakî û sîstema îdarî ya wê demê, nirxên ehlaqî tên ronîkirin. Gelek şîrovekar destnîşan dikin ku di evîna Mem û Zînê de eşqa azadiya gelê kurd û gazincên yeknebûna kurdan tê vegotin.

Pirtûka Xanî di sala 1919ê de ji hêla Hemzeyê Muksê bi tîpên erebî li Stenbolê hate çapkirin. Pirtûka Mem û Zîn sala borî bi sponsoriya Wezareta Çandê ya Tirkiyeyê ji hêla Prof. Namik Açikgoz ve hate amadekirin û Ayhen Tek redaksiyona wê kir. Di rûpeleke pirtûkê de nivîsa kurdiya orîjînal, di rûpelê beramber de bi tîpên latînî kurdî û wergera tirkî hatiye nivîsandin.

 

 

Warning: getimagesize(/images/thumbnails/images/images_robosk_521524136-388x220.jpg) [function.getimagesize]: failed to open stream: No such file or directory in /var/www/vhosts/birdoz.com/httpdocs/templates/smart_news17/includes/image.class.php on line 81

Komeleyên elewiyan çûn gundê Roboskê

Komeleyên elewiyan çûn gundê Roboskê

Amed: Federasyonên Elewî Bektaşî çûn gundê Roboskî yê ku 34 welatî ji aliyê balafirên şer ve hatin qetilkirin. Di serdanê de rêveberên federasyonê axivîn û diyar kirin ku kurd û elewî rastî komkujiyan hatin e.

Rêverberên Ferderasyona Elewî Bektaşî û Komeleya Lêkolîn û Perwerdehiyê ya Pîr Sultan Abdal ên ji Stenbol, Amed û Ewropayê hatin gundê Roboskî ziyaret kirin. Serokê Giştî yê Ferderasyona Elewî Bektaşiyan Selahattîn Ozel, Serokê Giştî yê Ferderasyona Elewî Bektaşiyan ê Ewropa Turgut Eker, Serokê Weqfa Çandê yê Haci Bektaşî yê Andoluyê Ercan Geçmez, Rêvebera Komeleya Lêkolîn û Perwerdehiyê yê Pîr Sultan Abdal Emel Sunpur û endamên komele û ferderasyonê gelek kesên din tevlî bûn. Serokê Rêxistina BDP'ê ya Şirnexê Bakî Sondak jî tevlî heyetê bû. Endamên heyet malbatên kesên xizmên xwe windakirin ziyaret kirin. Piştre endamên heyetê derbasî konê sersaxiyê yê li gund bûn. Li vir Serokê Giştî yê Ferderasyonên Elewî Bektaşî Selahattîn Ozel axivî û diyar kir ku bi komkujiyê sûcê mirovahiyê hate kirin û ew wekî elewî êşa gelê Roboskiyê hîs dikin û parve dikin.

‘Dewletê ev komkujî kir

Serokê Giştî yê Ferderasyona Elewî Bektaşiyan yê Ewropayê Turgut Eker jî diyar kir ku dîroka kurd û elewiyan diroka komkujiyê ye. Eker, anî ziman ku elewî li Çorum, Sêwas, Gurgumê rastî komkujiyan hatin. Eker, anî ziman ku ew komkujiyê şermezar dikin û wiha got: "Ev komkujî ji aliyê dewletê ve hate kirin"

Serokê Rêxistina BDP'ê ya Şirnexê Bakî Sondak jî axaftinek kir û diyar kir ku ew vê komkujiyê ji bîr nakin.

Piştî axaftinan heyet ji gund veqetiya. Heyet dê li Amedê bi daxuyaniyekê lêkolînên li gund kirine bi riya giştî re parve bikin.


Warning: getimagesize(/images/thumbnails/images/ww67-362x240.jpg) [function.getimagesize]: failed to open stream: No such file or directory in /var/www/vhosts/birdoz.com/httpdocs/templates/smart_news17/includes/image.class.php on line 81

Vê sermayê di konê havînê de dijîn!

Vê sermayê di konê havînê de dijîn!

Piştî erdheja Wanê ji xemsariya dewletê heta niha 82 kon şewitin, 5 zarokan jiyana xwe ji dest da û 11 kes jî birîndar bûn. Ligel şertên zehmet di bin vê derûniya xirab de jiyan qat bi qat zehmetir e


Guler CAN - WAN

Li Wanê li şûna pirsgirêkê mexdûrên erdhejê mayînde bên çareserkirin, bi paketên alîkariyê her tim tên taloqkirin. Mexdûrên di konên havînê de li dijî sermayê têdikoşin vê carê jî li dijî şewata konan têdikoşin. Heya niha 82 kon şewitin, 5 zarokan jiyana xwe ji dest da û 11 kes jî birîndar bûn.
Welatiyên li Wanê piştî 2 erdhejên mezin û gelek erdhejên paşing êdî heviyên xwe yên li malan bimînin winda kirin. Li Wanê hemû welatî êdî di konan de dimînin. Welatiyên ji erdhejê direvin vê çarê ji li hemberî talukeya şewat û sermayê têdikoşin. Li şûna rayedarên dewletê pirsgirêkên mexduran çareser bike, bi paketên alîkariyê yên ji meqerne, komir û cilan taloq dikin. Ji mexduran re tenê rêya rêyek hatiye hiştin. Ew jî an koçberî, an jî mayina çadirên naylonî ye. Mexdûrên erdhejê ji ber kon negirtin li parkan bi derfetên xwe kon vedan. Kesên kon jî girtin ji ber ku konên Kizilayê yên havînê ne bi ser kon de birandayê radipêçin. Welatî bi vê yekê xwe ji sermayê diparêzin.

BI GIŞTÎ 82 KON ŞEWITÎN
Malbatên ji ber rewşa hewayê gelek sar zarokên xwe diparêzin niha jî bi tirsa şewatê dijîn. Wezîrên AKP'ê di daxuyaniyên xwe de got ‘heya dawiya kanunê dê hemû konteynir xelas bibin û li Wanê konteynir dibarin.’ Lê ligel van gotinan welatî hêj di konên havînê yên ku her roj dişewitin de dijîn. Li gorî daneyên Midûriyeta Îtfaiyeya Wanê; heya niha konên 82 malbatan şewitîn. Di van şewatan de 5 zarokan jiyana xwe ji dest da. Li gorî daneyên fermî di şewatan de 11 kes jî birîndar bûn. Welatiyên ji ber tirsa şewatan rêbazên wekî nobet girtin û bêhn dana sobeyan pêk tînin. Ji ber mehên çile û sibatê dê rewşa hewayî hêj bêtir sar bibe welatî li hemberî talukeyeke mezin in. Hinek konteynirên li welatiyan hatin belavkirin jî ji ber binesaziya wan nehatiye çêkirin nayên bikaranîn.
Hate diyarkirin ku şewata konan bi piranî ji ber ceyran û sobeyên komirê derdikevin. Ji ber ku her tim di kon de sobeyên ceryanê hildibin û dema ku amurekî din ê ceryanê hate xebitandin ji ber zêde bar şewat derdikeve. Li aliyê din kablo û prîzên bêqelîte tên bikaranîn şewat hêj hêsan derdikevin. Prîzên nêz kon ji ber gelek germ dibin şewatê derdixin. Her wiha dema sobeyên komirê jî werdigeriyên şewat derdikeve. Konên bi îzocamê hatin dorpêçkirin bi hêsanî di nava 2 û 3 deqeyan de dişewitin. Dîsa sedema şewatan çûrîskên komir, boruyên sobeyan ên germ dibin in. 
Midurê Îtfaiyeya Şaredariya Wanê Osman Acar, diyar kir ku ji bo şewat bi dawî bibin divê demildest konteynir têkevin meriyetê. Acar, anî ziman ku divê ji bo baceyên sobeyan madeyekî neyê şewitin bê bikaranîn. Acar, da zanîn ku dema şewata kon derdikeve ew nêzîk ji bin nagihîjinê. Acar, xwest ku ji ber vê yekê xwe baş biparêzin. Acar, bilêv kir ku dema razanê divê dereceya sobeyan daxin û wiha hişyarî da: “Berî raketinê divê teqez sobeyên komirê bên kontrolkirin. Divê çûrîskên agir navêjin derve. Divê madeyên wekî tîner, benzîn û mazot neyên bikaranîn. Divê sobeyên ceyranê bê bêhndanê bên pêxistin. Berî raketinê dereceyan wan kêm bikin. Dema tu kes li kon tune be divê teqez hemû amurên bi ceyranê tên xebitandin bên vemirandin. 
Acar, da zanîn ku divê teqez zarok bi tenê di konan de neyên hiştin û wiha axivî: “Zarok zêde ji talûkeyan narevin. Ji ber ku kon ji nişkave dest bi şewatê dike xilas nabin. Ji ber kon gelek biçûk in dema tevdigerin sobe werdigerin.” DÎHA


Warning: getimagesize(/images/thumbnails/images/waann-424x240.jpg) [function.getimagesize]: failed to open stream: No such file or directory in /var/www/vhosts/birdoz.com/httpdocs/templates/smart_news17/includes/image.class.php on line 81

Dayîka Helîme li benda destê alîkariyê ye

Dayîka Helîme li benda destê alîkariyê ye

Wan: Li Wanê piştî erdhejên mezin û zêde pêk hatin, jinên pîr ku zarokên wan koçî bajarên rojava kirin, niha li benda destê alîkariyê ne. Jina bi navê Halîme Çinar, ku bi tena serê xwe dimîne, di nava şert û mercên dijwar ên zivistanê de têkoşîna jiyanê dide.

Li Wanê piştî erdheja mezin bi ser welatiyan de hat, niha jî şert û mercên zivistanê welatiyan dixe nava zor û zahmetiyek mezin de. Welatiyên ku ji ber xaniyê wan xezar dîtiye û nikarin di malên xwe de di bicih bibin, di nava çadirên naylonî yên sar û sermayê de dijîn. Bi taybetî malbatên ku nêviyê wan koçî bajarên rojava kirine û parek wan jî li şûna waran man, di nava zor û zehmetiyên gelekî dijwar de dijîn. Piştî erdhejê bi hezaran Wan terk kirin, lê jin û dayikan bajar terk nekir û notirvaniya bajar dikin. Yek ji van dayikan dayika Halîme Çinar a 65 saliye ku li taxa Xaçortê dijî. Dayika Çinar, li gel ku 6 zarokên wê koçî bajarên rojava kirine jî wê dîsa şûnwarê xwe berneda û niha li dijî zor û zehmetiyên erdhejê û dijwariya zivistanê bi tena serê xwe têkoşîna jiyanê dide. Çinar, anî ziman ku niha li dijî zahmetiyan têkoşînek mezin dide û gelek zehmetiyê dikişîne. Çinar, anî ziman ku ev welatê wê ye û naxwaze mal, war û welatê xwe terk bike. Çinar, ji rayedar û berpirsiyaran xwest ku destê alîkariyê dirêjî wê bikin û piştgiriyê bidin wê.

'Her tişt bi êş û keder e'

Yek ji dayikan Halîme Çinar ku bûye mexdûra erdhejê destnîşan kir ku piştî erdhejê zarokên wê koçî bajarên rojava kir û ew tenê li Wanê ma. Çinar, da zanîn ku di jiyana xwe de herî zêde di erdheja Wanê de rastî zehmetiyên mezin hatiye. Çinar, da zanîn ku li aliyekî erdhejê li wan xist û li aliyê din hesreta zarokên xwe dikişîne. Çinar, bertek nîşanî rayedarên dewletê da û wiha got: "Min gelek caran serî li Walitîtiyê da. Lê Walîtiyê ji bo me tu tişt nekir. Çinar, anî ziman ku ger kes alîkariyê nede wê, dê rewşa wê xarab bibe û bi mirinê re rû bi rû bimîne.'

'Kesê alîkariyê bide min tune'

Çinar, bilêv kir ku piştî erdhejê zarokên wê koç kir û ew tenê ma. Çinar, daxuyand ku ji ber zarokên wê çûn, niha kesê li wê binere tune û rayedarên dewletê jî berê xwe nadin wê. Çinar, destnîşan kir ku ji ber temenê wê mezin bûye niha nikare tiştekî bike û xwest xêrxwaz alîkariye bidin wê.

 

 

Wêne: DÎHA


Warning: getimagesize(/images/thumbnails/images/_dsc0206-315x210.jpg) [function.getimagesize]: failed to open stream: No such file or directory in /var/www/vhosts/birdoz.com/httpdocs/templates/smart_news17/includes/image.class.php on line 81

Li Wanê heta niha 400 hezar kesan barkırın

Li Wanê heta niha 400 hezar kesan barkırın

Li gor ragihandinên serokê odeya pîşesazîya Wanê Mîrza Nadiroglu, piştî erdheja Wanê heta niha nêzîkî 400 hezar kesan bajar terikandine. Li hêla din, herçiqas hikûmeta tirk bi rêya çapemenîyê daye aşkere kirin ku ew ê bajêr ji nû ve ava bikin jî, niştecih di wê bawerîyê de ne ku, dê tenê ji bo wan kesên ku xanîyên wan di erdhejê de hilweşîyane xanîyên nû çêbikin û vê yekê weke propoganda dibînin.

Weke ku tê zanîn, di 23yê cotmehê de erdhejeke li gor pîvana richter 7.2 pile li bajarê Wanê qewimîbû; 605 kesan jîyana xwe ji dest dabûn, 3 hezar birîndar û gelek xanîyên rûxiyayî li dû xwe hiştibû. Piştî erdheja mezin û yên biçûk, tê gotin ku, 10 hezar kes bê cîh mane û di konan de dijîn.

Piştî erdhejan, baweriya pisporan ew e ku, li Wanê erdhej dê hîn berdewam bin û daxuyanîyên bi vî rengî jî metirsîyekê dêxe dilê bajarvanîyên Wanî. 

Berî çend rojan cîgirê serokwezîrê Tirkiyê Beşîr Atalay, wezîrê kar û karûbarên civakî Faruq Çelîk û wezîrê jîngehê yê Tirkiyê Erdogan Bayraktar serdana bajarê Wanê kirin. Bayraktar, li vê derê da zanîn ku, ew ê bi hevkariya şaredarîya Wanê, li derdora bajarê Wanê bajarekî nû çêdikin û weha axifîbû: “Heya weke niha me 4 milyon kîlometreyên çargoşe diyar kirine. Di demeke pir kurt de, em ê dîzayneke ciwan ji bo bajarê nû çêbikin.”

Rojnameyên tirk dinivisînin ku Wana nû dê li nêzîkî çiyayê Erek, li devera Kevenlî bê çêkirin, ji ber ku ev dever çiyayî ye û ji talûkeya erdhejê dûr e. 

Rojnamevan Selîm Kemaloglu, ku rûniştevanekî bajarê Wanê ye, rexneyan li hikûmetê digire, ku çima herêm weke “herêma karesatê” îlan nekiriye “ û dibêje ku, di encama herdu erdhejan de gelek qurbanî hatine dayîn û piraniya xanî û avahîyên bajarê Wanê hilweşiyane.

Rayedarên dewleta tirk tînin ziman ku: “Wan bajareke ku li ser navçeyeke avî hatiye çêkirin û metirsiya erdhejê li ser heye. Bangewazîya wê yekê jî tê kirin ku, Wan bi guherînên xwezayî dikeve ser xeta fayê. Lewma ew cihê ku ji bo Wana nû hatiye diyarkirin baştirîn cih e.”

Şaredarê Wanê û serokê odeya pîşesaziya Wanê, vê yekê red dikin û bi baweriya wan medyaya tirk bi qestî nûçeyên bi vî rengî derdixînin pêş. 

Serokê odeya pîşesaziya Wanê Mîrza Nadiroglu, ji rojnameya Rûdawê re weha axifîye: “Ev mesele bi çewtî nîşanî raya giştî hatiye dayin. Bajar li cihê xwe dimîne. Tenê kesên ku mal û xaniyên wan di erdhejê de hilweşiyane, li navçeya Kevenlî xanî ji wan re tên çêkirin.” 

Di derbarê hejmara kesên ku bajarê Wanê terikandine de jî Nadiroglu dibêje: “400 hezar kesan Wan terikandin û ber bi bajarên wek Ruha, Entab, Edene û Mêrsînê ve çûne. Yên ku mane hejmara wan 600 hezar kes in û ew jî ji neçarî mane.‘‘

Şaredarê bajarê Wanê Bekir Kaya jî dibêje ku, guhastina bajarê Wanê propagandaya medyaya tirk e, tu biryar û hewldanek ji bo çêkirina bajarekî nû li holê tune: Kaya bi berdewamî dibêje: “Tiştê ku wezîrê jîngeh û bajarvanîyê got, ne biryara hikûmetê ye, lê tenê nerîna wî bi xwe ye. Pirs ji me kir, di derbarê, gelo kuder baş e ji bo çêkirina bajarekî nû de. Bi baweriya me jî derdora çiyayê Erek cihekî baş e, ji ber ku xaka wê çiyayî û tund e, lê belê ev tenê axaftin bû.”

R.Online

Teror û îşkence-Feleknaz Uca

Parlamena Ewropayê li dijî êșkenceye têdikoșe.
Di sedsalên qûrna navîn em ji pirtûkan dinasîn.
Ev rast e?
Na.
Di dema îroyîn de; di sedala 21’emîn de rewș demên qûrna navîn diberiqînin.
Ji bo girtiyan îro jî xerakirina razanê, serma û sarêkî girse, bandora dengê ku mirovan ber bi dîniyê dibe û her berdewam e rojev e.
26’ê Tîrmehê roja Netewên Yekbûyî ya piștgiriya kesên ku êșkence ditîn e.
Yekitîya Ewropayê, pisporên mafê mirovan dixwazin di vê riyê de, hêzên xwe ji bo bidawînanîna êșkenceyê bidin diyarkirin:
Divê îșkence bi dawî bibe;
Divê zext li ser mirovan rabe;
Û divê tu kes ji ber raman, ditîn, reng û ola xwe nakeve ber çerxa dewletan.
Di nav çarçova terorê de rexistinên dewletan jî metodên îșkenceyê yên ku bi sedan sal kevn in diceribînin.
Lê ev kirin li dijî civatên demokratîkin û rêza mirovatiyê binpê dikin.
Ji ber wê yêkê jî qedexekirina îșkenceyê yek ji hedefên polîtîka YE ye.
Yek ji belgenameyên girîng Konvansiyona Neteweyên Yekbûyî ya li dijî îșkencê ye.
Ev peyman ji 26’ê Tîrmeh a 1987’an peyve hatî bû pejirandin.
Peymana li dijî îșkenceyê ji aliyê 147 dewletan hatiye îmzekirin.
Haidi Hautala, Endama Parlamana Ewropayê ya Gruba Keskan bang dike:
„İșareta heri girîng a dewletêke, dixwaze li dijî êșkence bide diyarkirin ev e: Dive ev dewlet herî zutirîn Peymana NY bê qeyd û șert îmze bike û bipejêrîne.“
Servîsên veşartî di karê xwe yê li dijî terorê de weșartî dixebitin.
Lê mirov nizane ku ev rexistin her metodên dirûst bi kar tinîn an jî na.
Herî girîng kes nikare kontrol bike ka servîsên îstîxbarat îșkenceyê diceribînin an jî na.
Pir caran weșartina operasyonên servîsên veşartî, ji bo weșartina metodên ne qanûnî ne.
Metodên îfadegirtinê her diçin navên nû digrin û wisa jî dikevin bi șikê reya giștî; wek navê „teknîkên îfadegirtinê yên pêșvebirî.“
Çalakvana mafê mirovan Hina Jilani tesbît dike: „Lê disa jî ev êșkence ye!“
Mi gor pisporan û rexnegiran; divê hemû xebatê servîsên dizî werin kontrolkirin.
Û kesên ku di bin gumana ‘terorîstiye’ de ye, divê ji aliyê saziyên taqîbatê yên fermî ve werin teqîbkirinê.
Eric Sottas, Sekreterê Giștî ya Rexistiva Dinyayê li Dijî Êșkenceyê, Neteweyên Yekbûyî ya Emerîqayê ji ber dersînorkirina kesan ji bo welatên ku êșkence dike rexne dike:
„Em nikarin mirovan bișînin welatên ku pir caran bi tundî mafên mirovan binpê kirin e!“
Di çarçova polîtîka derwe û ewlekariyê de, YE’yê șertên nû ji bo bezirganiya çekan pejirandine.
Ji aliyê din ve jî YE‘yê helvest dide ku kontrolan ji bo îhracê hacetên paramîlîter bixe bîryar.
Wate: Têkoșîn li dijî terorê: Lê bê êșkence!

This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Kaynak:Özgür Politika

SmartNews.com